Zelfstandigenaftrek en urencriterium

De zelfstandigenaftrek is een vast bedrag dat je van je winst aftrekt, zodat je minder inkomstenbelasting betaalt. In 2026 is de zelfstandigenaftrek € 1.200. Je krijgt hem alleen als je het urencriterium haalt: minstens 1.225 uur per jaar aan je onderneming. Met de rekenhulp hierboven tel je je uren en zie je wat de aftrek je oplevert.

Zelfstandigenaftrek 2026 en 2027

De zelfstandigenaftrek wordt elk jaar kleiner. Het bedrag voor 2027 staat al in de wet.

De bedragen voor 2027 zijn voorlopig, omdat het Belastingplan 2027 nog niet is aangenomen. Voor de zelfstandigenaftrek maakt dat niet uit: dat bedrag staat al in de wet. Voor de startersaftrek wel, zie hieronder.

De aftrek is niet hoger dan je winst vóór ondernemersaftrek. Is je winst lager, dan mag je het deel dat je niet gebruikt de volgende 9 jaar verrekenen met latere winst. Heb je recht op startersaftrek, dan geldt deze grens niet. Dan kunnen de zelfstandigenaftrek en de startersaftrek samen een verlies opleveren.

Heb je aan het begin van het jaar de AOW-leeftijd bereikt, dan krijg je de helft van deze bedragen. De rekenhulp rekent daar niet mee.

Startersaftrek: wat verandert er in 2027

De startersaftrek is een extra aftrek voor nieuwe ondernemers. In 2026 is die € 2.123. Je krijgt hem als:

• je recht hebt op zelfstandigenaftrek, dus het urencriterium haalt;
• je in 1 of meer van de 5 jaar ervoor geen ondernemer was;
• je in die 5 jaar niet meer dan 2 keer zelfstandigenaftrek hebt gehad;
• je hem nog geen 3 keer hebt gekregen (hooguit 3 keer in de eerste 5 jaar);
• je je onderneming niet in dat jaar of de 5 jaar ervoor zonder belastingafrekening uit een bv hebt teruggehaald (een “geruisloze terugkeer”).

Het Belastingplan 2027 stelt voor de startersaftrek in 2027 te verlagen naar € 10, zonder overgangsregeling, en hem vanaf 2028 af te schaffen. Dit is nog een voorstel. Volgens de toelichting bij het wetsvoorstel blijft de startersaftrek voor 2026 gewoon gelden. Wordt het voorstel aangenomen, dan levert de startersaftrek vanaf 2027 bijna niets meer op.

Urencriterium voor zzp’ers: de regels

Het urencriterium heeft twee delen.

1. Minstens 1.225 uur per kalenderjaar aan je onderneming of ondernemingen samen.
2. Meer dan de helft van je werktijd besteed je aan je onderneming, dus meer uren dan aan bijvoorbeeld een baan. Deze tweede eis geldt alleen als je in alle 5 jaar ervoor ook ondernemer was. Was je in 1 of meer van die jaren geen ondernemer, dan is alleen het aantal uren genoeg.

Verder geldt:

• Start of stop je in de loop van het jaar, dan moet je toch 1.225 uur halen. Het wordt niet naar verhouding lager.
• Werk je minder door een zwangerschap, dan tellen de uren die je niet werkte mee, tot samen 16 weken.
• Voor de startersaftrek bij arbeidsongeschiktheid geldt een lager aantal uren: 800.

Welke uren tellen mee

Alle uren voor je onderneming tellen mee, niet alleen de uren die je factureert. Dus ook offertes maken, administratie, klanten zoeken, je website bijhouden en reizen naar klanten. Uren waarin je alleen bereikbaar bent, tellen niet. Een voorbeeld van de Belastingdienst: wie storingsdienst heeft voor zijn klanten, telt alleen de uren waarin hij echt een storing oplost.

Uren bijhouden

De Belastingdienst kan vragen hoe je aan je uren komt. Jij moet ze dan aannemelijk maken. Een vaste vorm is niet verplicht, maar je agenda, offertes, urenbriefjes en facturen helpen. Schrijf je uren daarom wekelijks op, met wat je deed. Veel boekhoudprogramma’s hebben een urenregistratie, zodat je uren en facturen op één plek staan.

Rekenvoorbeeld

Stel: je werkt 32 uur per week aan je onderneming, 46 weken per jaar. Dat is 1.472 uur. Je zit dan boven de 1.225 uur en je hebt geen baan, dus je haalt het urencriterium. Bij € 45.000 winst trek je de volledige zelfstandigenaftrek af.

Werk je 20 uur per week, dan kom je op 920 uur en haal je het niet. Je verliest dan de zelfstandigenaftrek en de startersaftrek. De mkb-winstvrijstelling houd je wel.

Wat de aftrek je in euro’s scheelt, hangt af van je winst en je schijf. De rekenhulp vergelijkt de belasting en Zvw-bijdrage met en zonder aftrek. Wil je je hele netto inkomen zien, gebruik dan bruto netto zzp.

Wat de rekenhulp niet meeneemt

De rekenhulp vermenigvuldigt je uren per week met het aantal weken en vergelijkt dat alleen met uren in loondienst, niet met ander werk. Het voordeel in euro’s is een indicatie voor iemand onder de AOW-leeftijd, zonder ander inkomen en zonder toeslagen. Bij een winst in de hoogste schijf levert de aftrek minder op dan de rekenhulp laat zien, omdat het voordeel daar beperkt is tot 37,56% in 2026.

Valkuilen en wanneer je een boekhouder vraagt

• Te krap rekenen. Vakantie en ziekte gaan van je weken af. Wie 27 uur per week werkt, haalt het alleen met 46 weken of meer.
• Een baan erbij. Werk je al langer dan 5 jaar als ondernemer en heb je een baan van meer uren, dan haal je het urencriterium niet, ook niet met 1.225 uur.
• Geen uren bijgehouden. Achteraf reconstrueren is lastig en overtuigt minder.

Vraag een boekhouder om mee te kijken als je net rond de grens zit, samenwerkt met je partner of familie, of meerdere ondernemingen hebt. Bekijk ook de mkb-winstvrijstelling: die krijg je ook als je het urencriterium niet haalt.